
SCHOKKEND: Nederlandse Gemeenten Leveren Digitale Soevereiniteit Uit aan Amerikaanse Cloudgiganten!
Een explosief nieuw onderzoek van security-startup MindYourPass onthult dat bijna 60% van de gemeentelijke webapplicaties draait op Amerikaanse cloudinfrastructuur. Zelfs kritieke systemen en gevoelige data zijn kwetsbaar, terwijl 'schaduw-AI' ongecontroleerd terrein wint. Dit ondermijnt de digitale soevereiniteit van Nederland en roept ernstige vragen op over databeveiliging en buitenlandse invloed.
## Een Alarmerende Waarheid Onthuld: Nederland in de Greep van de VS!
De digitale ruggengraat van onze lokale overheid blijkt schokkend kwetsbaar! Een baanbrekend onderzoek van de Nederlandse security-startup MindYourPass heeft een explosieve waarheid aan het licht gebracht: maar liefst 59,2% van alle webapplicaties die door Nederlandse gemeenten worden gebruikt, draait op infrastructuur van Amerikaanse cloudproviders. Dit is niet zomaar een statistiek; het is een noodkreet die de digitale soevereiniteit van Nederland op het spel zet en de deur openzet voor ongekende risico's!
Het onderzoek, gebaseerd op de geanonimiseerde analyse van ruim twee miljoen inlogmomenten bij twintig Nederlandse gemeenten, toont een afhankelijkheid die veel dieper gaat dan eerder werd aangenomen. Wat begon met eigen bevindingen van MindYourPass – zij ontdekten dat hun ogenschijnlijk Europese hosting toch via de VS liep – is nu uitgegroeid tot een keihard bewijs van een systemisch probleem. De Nederlandse overheid, de hoeder van onze meest gevoelige burgerdata, leunt zwaar op buitenlandse technologie, en de gevolgen kunnen catastrofaal zijn.
## Kritieke Diensten in Gevaar: Een Tikkende Tijdbom
De situatie wordt nog grimmiger wanneer we kijken naar de zogenaamde 'kritieke' of 'high-impact' applicaties. Dit zijn de systemen die de primaire processen van een gemeente ondersteunen, de levensader van de lokale overheid. Hoewel het aandeel Amerikaanse hosting hier met 40% iets lager ligt dan het algemene gemiddelde, is de afhankelijkheid nog steeds angstaanjagend groot. Bij de helft van deze cruciale systemen loopt het dataverkeer mogelijk via Amerikaanse servers. Dit betekent dat vitale gemeentelijke processen – van burgerregistratie tot sociale voorzieningen – potentieel onderhevig zijn aan de grillen van buitenlandse wetgeving en inlichtingendiensten. De schaduw van eerdere datalekken en incidenten, zoals Diginotar, Hof van Twente, GGD en de Universiteit Maastricht, werpt een lange en onheilspellende schaduw over deze bevindingen.
## Het Spook van 'Schaduw-AI': Gevoelige Data in Vreemde Handen
Alsof de afhankelijkheid van cloudinfrastructuur nog niet alarmerend genoeg is, onthult het onderzoek ook een zorgwekkende trend rondom kunstmatige intelligentie. Terwijl veel gemeenten formeel beleid hebben opgesteld voor de inzet van tools zoals Microsoft Copilot, wijst de praktijk uit dat 'schaduw-AI' regeert. De twintig meest gebruikte AI-tools binnen gemeenten worden stuk voor stuk in de Verenigde Staten gehost, vaak buiten formeel IT- en inkoopbeleid. ChatGPT van OpenAI voert hierbij de lijst aan, en wordt structureel ingezet voor het schrijven, analyseren en samenvatten van gevoelige content. Dit betekent dat de meest vertrouwelijke informatie van burgers en gemeenten onbewust wordt verwerkt door systemen die buiten elke controle vallen, met onvoorspelbare gevolgen voor privacy en veiligheid.
## Waarom de Afhankelijkheid Zo Hardnekkig Is: Een Web van Complexiteit
De vraag rijst: waarom laten gemeenten zich zo diepgaand in de Amerikaanse cloud lokken? De antwoorden zijn complex en onthullen een diepgeworteld probleem. Gemeenten zoals Breda en Rotterdam, en de provincie Flevoland, wijzen op de zware investeringen die al zijn gedaan in hun huidige infrastructuur. Een woordvoerder van Breda stelt: 'Op dit moment houden wij vast aan onze huidige technologische keuzes.' De gemeente Hollands Kroon ziet 'geen reëel alternatief', terwijl Halderberge expliciet kiest voor een 'Microsoft tenzij'-strategie. Dit betekent dat men alleen voor een andere partij kiest als Microsoft een dienst niet kan leveren.
Daarnaast ontbreekt het de overheid aan een duidelijk overzicht van welke applicaties precies worden gebruikt. Dit gebrek aan inzicht maakt het voor Europese cloudproviders vrijwel onmogelijk om vergelijkbare, soevereine diensten aan te bieden. 'Omdat dat nergens staat geregistreerd, blijft het gissen welke diensten dat precies zijn,' aldus een expert. Het is een vicieuze cirkel die de afhankelijkheid alleen maar vergroot.
## Een Politiek Mijnenveld en Dringende Oproepen: De Tijd Dringt!
De politieke onrust is voelbaar. De Amsterdamse wethouder Alexander Scholtes (D66) uit via Microsoft Teams – ironisch genoeg – zijn 'grote zorgen'. Hij waarschuwt dat de gemeente 'de speelbal kan worden van de grillen van de Amerikaanse overheid.' Arjen Boersma, directeur ICT bij ProRail, verzucht: 'We zijn al jaren afhankelijk van Amerikaanse techbedrijven. Nu begint iedereen in één keer te rennen terwijl we al jaren voorop hadden kunnen lopen.'
Deze bevindingen zijn een wake-upcall die niet genegeerd kan worden. De roep om digitale soevereiniteit is luider dan ooit, maar de praktijk toont een verlammende afhankelijkheid. Het is tijd voor drastische maatregelen, voor een heroverweging van beleid en investeringen, en voor een gezamenlijke Europese strategie om onze digitale toekomst veilig te stellen. Anders riskeren we niet alleen onze data, maar ook de kern van onze democratie aan buitenlandse machten uit te leveren!